Spring maar eens in de lucht, zo hoog kom je niet. Hoe kan een raket, die veel zwaarder is, wel zo hoog in de lucht komen? Dat gaan we onderzoeken.
Zorg dat alle materialen klaarliggen en je de theorie erachter al een keer hebt gelezen.
Deze activiteit bestaat uit het lanceren van een ballon langs een touwtje. Verwonder je met de kinderen over hoe een raket de ruimte in komt. Spring zelf maar eens de lucht in, je komt niet zo hoog. Dat komt door de zwaartekracht. En een raket is nog eens veel zwaarder! Vraag ze wat er gebeurt. Een raket stuwt met grote kracht grote rookwolken uit en stijgt dan op. Hoger en hoger totdat hij zelfs in de ruimte kan komen. Hiervoor is grote kracht nodig. Hoe komt die raket aan zoveel kracht? Hoe werkt dit nou precies? Dit gaan we vandaag uitzoeken.
Maak een ballonraket:
Wow! Dat ging snel! Weet je waarom dit zo gebeurde?
Uitleg:
In een opgeblazen ballon zit samengeperste lucht. De luchtdruk in de ballon is hoger dan de luchtdruk buiten de ballon. Lucht wil altijd van de plaats met hoge luchtdruk naar de plaats met lage luchtdruk stromen. Als je dus de wasknijper weghaalt, weet de lucht niet hoe snel hij moet ontsnappen. Dit kan alleen maar door het tuutje van de ballon. Alle lucht wil tegelijk dóór dat gaatje. Hierdoor ontstaat veel kracht en de ballon schiet vooruit, want de ballon gaat precies de andere kant op als waar de lucht eruit gaat.
Dit gebeurt ook zo met een raket, alleen wordt er dan heel veel brandstof tegelijk tot ontsteking gebracht. Er bouwt zich een enorme druk op en al die gassen willen tegelijk uit de raket ontsnappen. De raket wordt door deze kracht omhoog gestuwd. In de natuurkunde werkt het dus zo dat als je iets de ene kant op wilt laten bewegen, je voldoende kracht nodig hebt die precies in tegenovergestelde richting gaat. Dat heet actie en reactie.
Op internet zijn veel gave filmpjes te vinden over bijvoorbeeld raketlanceringen.
Een paar voorbeelden:
https://schooltv.nl/video/de-raket-de-raket/
https://www.youtube.com/watch?v=FD053r8mNRs
Ook is dit natuurlijk breder te trekken naar ruimte(vaart). André Kuipers heeft ook een aantal zeer boeiende video´s gemaakt met beelden vanuit de ruimte toen hij daar was. Oudere kinderen kunnen de proef in principe geheel zelfstandig uitvoeren. Bespreek van tevoren met hen wat ze verwachten te zien. Vanuit je ooghoeken houdt je de activiteit een beetje in de gaten. Als je merkt dat ze het zo’n twee keer gedaan hebben ga je er naar toe en bespreek je wat er gebeurde en wat ze zagen. Vraag door over hoe zij denken dat het komt en vul aan vanuit de uitleg die bij de afsluiting staat. Je kunt ze nu stimuleren verder te onderzoeken middels de variaties.
Een flinke, lege ruimte zodat de ballon ongehinderd een afstand kan afleggen. Erg leuk als er een verdieping o.i.d. is zodat de ballon ook omhoog kan vliegen.
Door proefjes te doen ontdekken kinderen hoe de wereld om hen heen in elkaar zit.
Door te verwoorden wat ze zien en te verwoorden hoe zij denken dat iets in elkaar zit, leren kinderen woorden aan gedachten en gebeurtenissen te geven en dit te delen vergelijken met anderen.